Bas Luinge
Krijn was al jaorenlang mien beste kameraod. Eigenlijk bestun oes groepie oet een man of veer, maor Krijn was, zoaj dat nuumt, mien boezemvriend. Wij deden alles saomen. Saomen hen schoel, saomen op voetbal, stiekem een sigaret roken en veul ondeugde oetspoken, appels stelen, melkbussen verwisselen, je kent die spellegies wal.
Toen wij met veul vallen en opstaon de legere schoel deurlopen hadden, kwam het grote wark, de schoel in de stad. Ok hier gung ‘t niet vanzölf. Schoel was eigenlijk an oes niet besteed. Ik zag aaid aalle vogels vliegen en zat der vaok wat dreumerig bij en bij Krijn was ‘t al net zo, voetbal was alles veur oes.
Maor ja, der waren meer dingen vanzölf, de wichter bijveurbeeld. Daor keken wij ok al met een schief oogie naor. Hier was ok niks mis met vanzölf, wij hadden inmiddels ok de leeftied van de pummeljaoren bereikt. Tegenwoordig zegt ze van pubertied, mien moe zee altied, as ik vervelend was: ”dat bint de pummeljaoren”. Ik heb nooit begrepen, wat zij hier met bedoelde.
Op een dag kwamen Krijn en ik weerum fietsen van schoel en protend over de belevenissen daor, kwam ‘t gesprek op daansles. ”Hej al heurd?” zee Krijn, “dat er bij Geert (oeze caféholder) daansles geven wordt? Een kerel oet de stad, een zekere Meertens, gef een les veur begunners. Je kunt je opgeven bij ‘t Café, ’k heb al heurd, dat der veul jongs en wichter metdoen wilt.
En dat was ok zo. Toen wij oes inschrieven leuten, stun de hiele jeugd van ‘t dörp op de liest, wal virtig personen. De les weur geven op zaoterdagaovend van aacht tot tien uur. Op de eerste lesaovend waren zowat aalle jongs al um haalf aacht in ‘t café. ’t Was een zenewachtige toestand, veur ‘t eerst mussen wij daansen met een wichie.
’t Was dan ok niet gek, dat wij veur de les nog een paor pilsies naor binnen sleugen. Veur sommigen under oes waren dit de eerste pilsies, die ze drunken. Tegen aacht uur kwamen de wichter binnen en leupen direct deur naor de daanszaol. De daansmeester was intied ok ankommen in gezelschap van een daome, achterof bleek dit zien dochter te wezen. Hie had een grammofoon bij zuch en wat plaoten. Um krek aacht uur reup e oes oet de veurzaol en dirigeerde oes naor de daanszaol.
De wichter zaten an de rechterkaant in de zaol en wij mussen an de linkerkaant plaotsnemen, zo daw tegenover mekaor zaten. ‘t Was een mooi gezicht, aal die wichter in petticoat en de jongens netties in ‘t pak. De eerste les gung veurnaomelijk over de menieren, die oes bijbraacht weurden. Meneer Meertens dee ‘t veur met zien dochter.
”Mag ik dizze daans van U,” gung gepaord met een lichte buging richting daome en ”Dank U veur dizze daans”, weer met een lichte buging. En der mus ofstand blieven tussen daome en heer. Dizze oetleg van beleefdheidsvörms hef een haalf uurtie duurt. De rest van de les weur besteed an de eerste daanspassies. Op een tieken van oeze daansmeester, mussen wij naor een wichie lopen. Aalle jongs stoven as lösgelaoten koenen op de mooiste meid of. Dit mus overnei. Het was de bedoeling, dat de jongens op het wichie ofleupen, die tegenover hum zat.
Nou wol ‘t toeval, dat Krijn en ik an de boetenkaant op de baank zaten. Bij ‘t tieken leup Krijn op de dochter van de daansmeester of en ik op de meester zölf. Ja dat kan gebeuren, aj een oneven aantal hebt. Het kwam der op deel, da’k met meneer Meertens daansen mus, nou ja daansen? Nao ienige oetleg van de eerste passies mussen wij de daansholding annimmen. Meertens nam bij mij de rol van de vrouw. Um eerlijk te wezen, ik vun ‘t maor niks, daansen met een kerel, harrejakkes. Meertens zette de grammofoon an en greep mij vaast.
Mien eerste daanspassen gungen gepaord met een boven de muziek oetbeulende daansmeester, quick-quick-slow, quick-quick-slow Ik daacht nog, wat bedoelt die man nou, hef’e’t tegen mij? En daor gun e weer, quick-quick-slow, quick-quick-slow, aal haarder. Ik was ‘t zat en brulde weerum: ”Ik ben Grit oet Schloo niet”. Hij heurde ‘t geleuf ik niet, ik brulde nog haarder: ”Ik ben Grit oet Schloo niet, ik kom oet Grol”. Het hulp niks, hij bleef maor roepen. Ik vun het dan ok best, dat de grammofoon oetdreid was. Daansen met ‘n kerel, dat nooit weer.
Nao oeze eerste daansles volgden der nog veul. Krijn en ik heurden bij de minste daansers, alhoewel het mij wal lukte um mien eerste scharrelderij hier op te doen.
Meneer Meertens was ok daansmeeser in een aander dörp. En zo kun ‘t gebeuren, dat wij een gezaomenlijke daansaovend hadden. Zei nuumden dat tussenbal en an ‘t end van de lessen was der ok nog een slotbal. Krijn en ik deden ok nog an voetballen en biljarten, dus wij bleven an ’t ballen. Je kregen der niet genog van, ballen hier en ballen daor.
Op tussenbal weur ‘t niks met oes. De wichter hadden al tegen de aandere wichter oet een naoburig dörp zegt wie as goed daansen kun en wie of der niks van meuk en ok wie goed en veul drinken kun. Wij hebt ‘t weten. Verschillende pogingen mislukten. Der wol haost gien ien met mij daansen. Ok Krijn har gien geluk. En de daansmeester had nog zo zegd: “Weigern mag niet”. Nao veul inspanning lukte ‘t mij um met een meidtie te daansen, een mooie blonde. Dit had trouwens fatale gevolgen veur mij. Ik daacht dat ‘t hartstikke goed gung, maor ‘t schient da’k bij een drei naor rechts nogal onbehulpen te keer gung en ‘t wichie op de voet staon gung . Gevolg: dree blauwe tonen en een beschaodigde schoe. Ja, dan is je aovend naor de knoppen en kuj wal hen hoes gaon. Mien repetaotie bij de wichter was nou hielemaol an groezelementen. Krijn had alles volgd vanof een barkruk, waor ‘e um negen uur op zitten gaon was en waor e um twaalf uur pas weer ofkwam.
De lessen van meneer Meertens gungen onverminderd deur, maor an mij en Krijn was veur hum gien eer te behaolen.
Op slotbal he’k nog een keer daanst, het was een schrikkeldaans. Of ‘t nou um mij gung of um ‘t daansen, dat bin’k laoter gewaor worden. Er kwam een wichie op mij of en die vreug of ik met heur daansen wol. Ik zee: “Hiel graog”, en meuk een lichte buging. Ik keek heur in de ogen en ik was verkocht. ’t Was net of wij op de wolken daansten. ’t Leek wel of ik het in ien keer kun. Ik dee de ogen dicht en waande mij allien met ‘t wichie op de daansvloor. ’t Was net of wij met deden an de wereldkampioenschappen ballroomdaansen. Der kwam gien ende an, totdat ik deur een doffe dreun weerumkeerde in de warkelijkheid.
Ik kiek um mij hen en zie ‘t wichie in spagaatstand op de grond zitten; ze was strukeld over mien bienen. Met een dikke rooie kop hölp ik heur overende en braacht heur weerum naor de taofel waoran zij zat. Ik zee nog: ”Bedankt veur dizze daans”, meuk nog een lichte buging en weg was ik.
Krijn har dit allemaol bekeken vanof de barkruk en gaf mij een pilsie, en nog ien en nog ien. Meneer Meertens schudde met zien kop en daacht bij zuchzölf: “Wat een koenavvel”. Dit slotbal was ok het einde van oeze daansles. De daansmeester zee nog, dat der lessen kwamen veur gevorderden, maor wij hebt oes niet opgeven.
Zundagsaovends struunden wij de café’s of in de buurt, waor as daansen was. En in een naoburig dörp tröf ik een jaor laoter datzöfde wichie weer, ja dat wichie van de spagaat. Ik keek heur an, zij keek mij an en wij daansten weer op de wolken. En dit keer bleven wij in de wolken, der kwam nou echt gien ende an. Wij hebt de hiele aovend daanst en wij daanst nog, want dat wichie is nou mien vrouw. Krijn har alles weer vanof de barkruk bekeken.
◄ weerum naor het thoesblad