Dunderdagaovend 7 febrewaori lestleden bint leidsters, vrijwilligers en stagiaires van vief peuterspeulzalen in Zuudoost-Drenthe in ’t zunnegie zet. Veerentwintig vrouwlu hebt metdaon an het underwiespreject Klaor veur de Start en op dizze aovend kregen ze het bewies van dielname oetlangd. Dat weur in het gebouw van welzijnsorganisatie Sedna in Emmen daon deur mevrouw Anneke Haarsma, de gedippeteerde van underwies van de previncie Drenthe. Anneke Haarsma prees de vrouwlu veur het feit dat ze heur blik op taol op dizze manier roemer maakt hebt. Ok gaf ze an, dat ze het der hielemaol met iens is, dat de combinatie van streektaol en standaardtaol prima weden kan veur de taolontwikkeling van kinder.

Drei cursusaovends
De dielnimmers an Klaor veur de Start hebt drei aovends cursus had over streektaol in het vroegschoelse underwies. Zie hebt van alles leerd over de weerde van opgruien in en met meer as ien taol. Hoe meer taol aj anlangd krieft, hoe beter of ’t is. En meer taol kan een kind hiel best anbeuden kriegen in de vorm van streektaol. Wieder hebt de cursisten hoeswark en praktijkopdrachten daon.

Oetvoerders
Het preject Klaor veur de Start is maakt en oetvoerd deur Sedna (de welzijnsorganisatie waor de peuterspeulzalen bij ansleuten bint), de underwiesadviesdienst ABCG in Stad en het Huus van de Taol. De Previncie Drenthe hef het geld beschikbaar steld um het preject oetvoeren te kunnen. De veerentwintig dielnimmers kwamen van de peuterspeulzalen Dribbel in Emmen, ’t Krummelhof van de Weerdingermond, Bereboot in Klazienaveen, ’t Erfje in Emmer Erfscheidenveen en De Honingpot in Emmer Compas.

Aj meer weten wilt, kuj dat in ’t Nederlands doen (hieronder).

Het project Klaor veur de Start is eigenlijk al begonnen in maart 2007. Toen hebben leidsters van peuterspeelzalen en de daar werkende vrijwilligers en stagiaires tijdens workshops in Emmen en Groningen meer gehoord over de waarde die de streektaal in de voor- en vroegschoolse educatie kan hebben. Met name in Ost-Friesland zijn daar heel goede resultaten mee geboekt en worden de jonge kinderen echt meertalig opgevoed.

In mei 2007 is het project daadwerkelijk van start gegaan. Tijdens drie cursusavonden, verspreid over het voor- en najaar, zijn de modules Streektaal en streektaligheid, Half put- half regenwater en Met streektaol een streepie veur aan de orde geweest. Elke avond werd er geleerd aan de hand van een powerpointpresentatie, bespreken van praktijkopdrachten en- situaties, groepswerk enz.

Een van de onderdelen van Klaor veur de Start was verder het tweetalige prentenboek Het Rolletje / Het Rollegie, dat bedacht en geschreven is door Itie van den Berg en prachtig geïllustreerd is door Anjo Mutsaars. Dit boekje wordt vergezeld van een Speel- en ontdekboek, waarmee de jonge kinderen op de speelzaal en thuis met hun ouders verder kunnen werken aan het verrijken van hun taal. Klaor veur de Start sluit uitstekend aan bij programma’s die op de peuterspeelzalen worden gebruikt zoals Boekenpret en Piramide en bij methodieken uit de Taallijn VVE en VVersterk

Bij het werken met de streektaal in de dagelijkse onderwijspraktijk is de streektaalpop Bertus een belangrijk figuurtje geworden. De streektaalpop geeft namelijk aan wanneer er Drents gesproken wordt. Het is de bedoeling dat het dan ook zo consequent mogelijk gedaan wordt. Dat heeft alles te maken met de achterliggende gedachte dat het voor kinderen duidelijk moet zijn wanneer de ene taal gebruikt wordt en wanneer de andere.

Het bleek dat het gebruik van de streektaal soms verrassend, dan weer vertederend was. Leidster Geesje Zomer van peuterspeelzaal Dribbel meldde: “Ik had niet gedacht dat het zo mooi zou zijn.” Bij een herfstwandeling van een andere groep kinderen bleef één van de kleintjes plotseling staan en merkte verschrikt op: “Juf, we zijn Bertus vergeten.” Tijdens het voorlezen in het Drents kreeg een kindje in het verhaal een dikke smok, waarop de opmerking volgde: “Is niet smok, is kusje.” Aldus illustrerend hoe een driejarige al taalvergelijkend bezig kan zijn. Weer andere peuters kregen zowel op de speelzaal als thuis de vrijheid om te kiezen of ze in het Nederlands dan wel in het Drents voorgelezen wilden worden.

Met het uitreiken van de certificaten is Klaor veur de Start nog niet afgesloten. Het is de bedoeling dat stagiaires, van bijvoorbeeld het Drenthe College, in het verlengde van dit project aan de slag gaan. Het werken aan een rijke taalomgeving met daarin een plek voor het Drents is een van de praktijkopdrachten. Ook van de RuG komt een stagiaire die nader onderzoek zal doen naar de te verwachten onderwijsresultaten in het Nederlands. Het is goed om die gegevens boven water te halen. En… het uiteindelijke doel is natuurlijk, dat de peuterleidsters en vrijwilligers de streektaal blijven gebruiken om de algemene taalontwikkeling van kinderen een duwtje te geven.
Met ingang van het schooljaar 2008-2009 kan het project Klaor veur de Start elders in Drenthe uitgevoerd worden. Hierover zijn contacten gelegd met andere welzijnsorganisaties.

◄ weerum naor het thoesblad